duivelshofhoek

De Hoeken van de Helmerhoek: Duivelshofhoek

Landgoed DuivelshofDuifelshofhoek Helmerhoek

In het oudste deel van onze wijk zijn alle hoeken genoemd naar landgoederen in Twente. Deze maand gingen wij voor u op zoek naar het landgoed Duivelshof. De geschiedenis van dit landgoed is voor de schrijver van dit artikel ook nog eens extra interessant omdat zijn opa de boerderij omstreeks 1920 gepacht had en zijn moeder op de Duivelshof geboren is.
Halverwege de weg van Losser naar De Lutte is het landgoed gelegen. Een grote parkeerplaats langs deze weg geeft aan dat er op de Duivelshof recreatieve mogelijkheden zijn. In 1990 kwam het landgoed in handen van de vereniging Natuurmonumenten. Wat ging hieraan vooraf?
De boerderij’ ”Duivelshof” stamt uit het jaar 1645 en al eeuwen lang wordt de naam er van in de
gemeenteregisters en de registers van de diverse Bisdommen vermeld als het hoofdhof van de Lutterse Marke “Hengelheurne”. De Duivelshof was vroeger een versterkte middeleeuwse boerderij. De huidige is een compleet andere. Vele spannende verhalen doen hier de ronde. De naam van de boerderij heeft iets mysterieus.
De omgeving van de boerderij geeft in de natuur ook de eeuwenoude geschiedenis prijs.

Omgeving

De Duivelshof was door de eeuwen heen omgeven met een uniek grachtenstelsel. Deze grachten en wallen werden in de middeleeuwen aangelegd als een verdedigingssysteem. Dit geeft aan hoe belangrijk de boerderij in vroegere tijden is geweest. Er zouden bij de Duivelshof vele kostbare bezittingen opgeslagen zijn. De diepe en brede grachten, werden ook nog eens versterkt met wallen met daarop de meest stekelige en ondoordringbare struiken. De esdoorn en aanverwante struiken zorgden, samen met de diepe grachten, er voor dat de rovers nauwelijks door deze barrière konden komen. Zo werd voorkomen dat men de hoeve kon beroven van haar kostbaarheden.

Landgoed

Duivelshof is een prachtig landgoed en is, zoals het met zo veel landgoederen ging, ontstaan door aankopen van grond door rijke textiel-industriëlen in het begin van de vorige eeuw. Ze belegden hun winst in grond. Op deze woeste heidegronden werden bossen aangelegd. Naast de houtkap op de Duivelshof werden deze bossen ook gebruikt voor de jacht.Boerderij Duifelshof
In het centrum van het landgoed ligt de boerderij met daar omheen cultuurland: weilanden en akkers, onderbroken door stukken bos en heide. In de natuur komen op de Duivelshof reeën en
steenmarters voor. Roofvogels zijn er ook in grote getale te vinden. De wandelaar komt verder op de heidevelden nog bijzondere begroeiing tegen.
De komst van natuurmonumenten is goed geweest voor het landgoed. Natuurmonumenten heeft een nieuw stuk bos van 6,7 hectare aangekocht, grenzend aan het natuurgebied. Dit nieuwe stuk natuurgebied maakte de Duivelshof compleet. Er kon daardoor goed gewerkt worden aan het herstel van de Snoeijnksbeek.

Bos en ligging

Het bos bij de ingang van de Duivelshof ligt op rabatten: de bomen staan op een verhoging waartussen greppels zijn gegraven. Een duidelijke aanwijzing dat het hier gaat om een vochtig gebied. (kaartje).
In 2006 restaureerde Natuurmonumenten rondom de boerderij Duivelshof een middeleeuws verdedigingsstelsel van grachten en houtwallen in de originele staat. Hierdoor is het verdedigingssysteem, zoals deze destijds gebouwd werd, nog steeds goed te zien. In de grachten blijft het water nu weer langer staan doplattegrondor de aangebrachte leemlaag.
Boerderij Duivelshof is opgeknapt en maakt een belangrijk onderdeel uit van het gebied. In de nabijheid van de eeuwenoude verbouwde boerderij staat het buitenverblijf, een sfeervol vakantiehuisje, gelegen tegen de bosrand, met uitzicht over een oude Twentse es. Het is huur is voor een fijne vakantie.
De Duivelshof is de perfecte uitvalsbasis als u als fietser en/of wandelaar Twente wil ontdekken. Maar ook een wandeling op het landgoed de Duivelshof zelf is meer dan de moeite waard.

Mysterieuze verhalen

Op het landgoed Duivelshof doen mysterieuze verhalen de ronde.
Een duivelse boer.
Een van de bekendste verhalen is dat in de eeuwenoude boerderij ooit een Duivelse heerser woonde, die bepaald niet geliefd was bij de Twentse bevolking. Zijn paarden liet hij achterwaarts de stallen in lopen, zodat het aan de hoefafdruk op de grond leek, alsof hij buitenshuis was. Zo kon hij op die manier indringers makkelijk gevangen nemen.
Als boeren in de omgeving hun pacht niet konden betalen, werden deze door hem wreed in de kelders opgesloten. Onder een oude taxus naast de boerderij werd dan het “recht” gesproken. De legende vertelt dat dit alt
ijd “duivelse” uitspraken waren. Een mooi verhaal dat nog altijd graag verteld wordt.

Een andere verklaring voor de herkomst van de naam is dat er ooit iemand met de Duitse naam “Tubil” de hof zou hebben bewoond. Hof is trouwens een Twents woord voor “erf”: “Tubilshof”, Duivelshof.
Verder is er nog een verhaal over een man, die lang geleden hout zou hebben gestolen bij de Duivelshof. Zijn straf was dat hij de planken als een last op zijn schouder moest meedragen. De “geest” van de plankendrager zou nog altijd op het landgoed ronddwalen. Door de wind zou hij nog vaak het versje fluisteren:
“Ik draag mijn planken door de Duivelshof,Landgoed duifelshof
met mijn benen vol mod
der en mijn kleren vol stof”.
Ik loop hier al lang met de planken op mijn rug, ik loop tot aan de heide en dan weer terug. Vind nimmer mijn rust, mijn last is zo zwaar, mijn hoofd zou ik kwijt zijn, maar wie zegt me dat is waar? Als straf voor het stelen van hout in het bos, moet ik slepen en dragen als een boer zijne os. Oh help mij, help mij, haal die last van mijn rug, dan kom ik nooit weder bij Duivelshof ooit terug.
De Witte Wieven, die op veel plaatsen in Twente verschenen, zouden zich ook hebben laten zien op de Duivelshof. Lang geloofden de Twentenaren in het bestaan van deze geesten. Deze heksen waarden rond over de velden en vooral in de ochtend. Het bleek toch echt niet anders te zijn dan optrekkende mist.

 

(Tekst en overige foto’s: Paul Snellink)